İTİKAFA NASIL GİRİLİR NELER YAPILIR NASIL YAPILIR

Allah'ın rızasını kazanmak için belli bir adap içinde camide kalmak ve ibadetle meşgul olmak anlamına gelen "itikaf", ramazanın son 10 gününde yapılıyor. İtikaf, modern hayatın yoğunluğunda nefis terbiyesi ve ibadetine yeteri kadar zaman ayıramayan Müslümanlar için ramazanın ayrılmaz bir parçası.

Erkekler camide yapar. Bayanlar için evde yapılacak itikaf için, mescit benzeri sadece namaz kılınan bir oda hazırlanmalı. İtikaf süresince yemek yapmak, temizlik gibi işlerle uğraşılmaz, sadece ibadetle meşgul olunur. Yoksa itikaf bozulur.

İtikaf Ne Demek?

İtikâf, bir mescitte ibadet niyetiyle ve belirli kurallara uyarak inzivaya çekilmek demektir.

İTİKAFA GİRMEK NE DEMEK?

İtikaf nedir sorusunun yanıtı kelimenin kökü olan akf sözünden geçmektedir. Kelimenin anlamı "hapsolmak, alıkoymak, bir yere yerleşmek, oraya bağlanıp kalmak" şeklindedir. Bu kelime, fıkıh terimi olarak kişinin kendini dünyevi işlerden uzak tutarak ibadet amacıyla bir müddet camide kalmasını ifade eder. İtikafa giren kişiye mutekif veya akif denir. Akıl sağlığı yerinde olan ve ergenlik çağına gelmiş her Müslüman itikafa girebilir. İtikafa beş vakit namaz kılınan bir mescitte veya camide girilmesi gerekir.

Geçen yıl Kovid-19 tedbirleri nedeniyle camilerde ifa edilemeyen itikaf, bu ramazanda il ve ilçelerdeki mülki amirliğin onay vermesi durumunda müftülüklerin belirlediği camilerde yapılabilecek.

Peygamber Efendimizin(sas) İtikafı

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- Efendimizin Ramazan’ın son on gününde daha fazla ibadet ettiği bilinmektedir. Ayşe vâlidemizin belirttiğine göre Resûl-i Ekrem Ramazan’ın son on gününe girildiğinde bütün geceyi ihya eder; ailesini uyandırır ve kadınlardan ayrı kalırdı.

Ebû Hüreyre (r.a.) der ki:

“Resûlullah, her Ramazan on gün itikâfa girerdi. Vefat ettiği sene ise yirmi gün itikâf yaptı.” (Buhârî, İtikâf, 17. Ayrıca bkz. Ebû Dâvûd, Savm, 78; ibni Mâce, Sıyâm, 58)

İTİKAF ŞARTLARI NELERDİR?

Niyet. Niyet diğer ibadetlerde şart olduğu gibi itikâfta da şarttır. Niyet etmeksizin camide beklemek itikaf yerine geçmez.
Erkeğin beş vakit cemaatle namaz kılanan mescidde itikâfa girmesi. İtikâfın en faziletlisi Mescid-i Haram'da, sonra Mescid-i Nebevî'de, sonra Mescid-i Aksâ'da olandır.
Oruç. Vâcib olan itikâf için şarttır.
Kadınların hayız ve nifastan temiz olmaları.

İtikaf ibadetinde asıl olanın camilerde yapılması olmakla birlikte salgın ve benzeri mücbir sebepler olması durumunda evlerin mescit olarak kullanılan bir odasında ibadet şartlarının gözetilerek yapılabileceği tavsiye ediliyor.

İTİKAFA NE ZAMAN GİRİLİR?

İtikafın ramazanın son 10 gününde eda edilmesi daha faziletli. Hz. Muhammed'in (s.a.v) Ramazan ayında ve özellikle ayın son on gününde itikafta olduğu pek çok hadis-i şerifle sabittir. (Buhârî, İtikâf, 1; Müslim, İtikâf, 1-5; Ebû Dâvûd, Ramazân, 3; Savm, 77) Bu nedenle daha çok Ramazan ayının son on gününde itikafa girilir. Bu sebeple 2021 Ramazan ayı itikaf günleri Ramazan'ın son 10 günü olan 3 Mayıs ile 12 Mayıs arasını kapsıyor.

 Müslüman'ın genelde yaptığı dünya işlerini bir tarafa bırakıp kendi içine yönelmesi, yaratıcısı ile adeta baş başa kalması ve kendisini onun huzurunda bir muhasebeye tabi tutmasının önemli bir kulluk görevi olduğunu belirterek, itikafın buna imkan ve ortam sağladığını söyledi.

Ergenlik çağına ulaşmış her Müslüman'ın itikaf yapabileceğini belirterek, yılın herhangi bir zamanında itikafa girmenin mümkün olmakla birlikte bu ibadetin ramazanın son 10 gününde eda edilmesinin daha faziletli olduğunu vurguladı.

Hazreti Muhammed'in (asm) Medine'de geçirdiği ramazan aylarının son 10 gününde bu ibadeti yerine getirdiğini hatırlatan Yaman, şunları kaydetti:

"Özel yönleri ve hükümleri olan bu önemli ibadet cemaatle beş vakit namaz kılınan bir camide yerine getirilir. İtikafın amacı da bunu gerektirmektedir. Zira kişi ancak mescitte dışarıda meşgul eden şeylerden kendisini soyutlar ve nefsini arzu ve isteklerinden uzak tutup bütün vaktini ibadete ayırabilir. Bu ibadetin evde yerine getirilmesi aynı sonuca ulaştırmaz. Çünkü evde dikkat dağıtıcı ve bu amaca ulaşmayı engelleyen pek çok şeyin varlığı söz konusu olabilmektedir. Dolayısıyla gerçek anlamda ibadete kapanabilmek için mescit gibi kişinin her şeyden soyutlanabileceği bir ibadet mekanında bulunması önem arz etmektedir. Fakat kadınlar güvenlik, mahremiyet ve benzeri gerekçelerle bu hükümden istisna edilmiştir. Onlar itikafı evlerinin bir köşesinde yerine getirirler."

"Vatandaşlar salgınla mücadeleye katkı sunmalı"

İtikafa giren kimsenin yeme, içme, uyku ve diğer ihtiyaçlarını mümkün olduğu takdirde camide tedarik edeceğini, tuvalete gitme, abdest alma ve gerekli olduğunda gusletmek gibi doğal ihtiyaçları için ise mescitten dışarı çıkabilir.

Salgın günlerinde itikaf ibadetini aksatmak istemeyen Müslümanlar bunun için ayrılan camileri tercih etmeliler. Zira her camide özel birtakım tedbirlerin alınması mümkün olmayabilir. İtikaf ile kendisini arındırmak isteyen Müslümanlar, dinimize göre kul hakkının Allah hakkından önce geldiğini asla unutmamalı ve etrafa zarar vermemeye azami özen göstermelidirler.

Bu minvalde Diyanet İşleri Başkanlığımızın yönlendirmelerine mutlaka uymalı ve salgınla mücadeleye katkı sunmalıdırlar. Camide bulunanlar birbirinden uzak köşelerde daha çok bireysel ibadete yönelmeli, temizliğe her zamankinden daha çok dikkat etmeli ve toplu müzakerelerden uzak durmalıdır.

SALGIN DÖNEMİNDE EVDE DE YAPILABİLİR

Salgın hastalıklar veya karantina uygulaması gibi sebeplerle bu ibadetin asli şeklinde eda edilememesi halinde Müslümanların, ramazanda kendi evlerinde bir köşeye çekilip daha çok namaz kılarak, Kur'an-ı Kerim okuyarak, dini bilgilerini artıracak okumalar yaparak, yüce Allah'ı zikir ve tespih ederek ibadet hayatlarını sürdürmeleri mümkündür. Böyle bir ibadet her ne kadar gerçek anlamdaki itikafın yerini tam olarak tutmasa da umulur ki kişiye, halis niyetinin ve ibadet şevkinin karşılığı olarak itikaf sevabı kazandıracaktır."

İTİKAFA NASIL NİYET EDİLİR?

Ebû Yusuf en az süreyi, bir günün yarıdan fazlası olarak belirlerken İmam Muhammed itikâf için bir saati de yeterli bulur (Merğînânî, el-Hidâye, II, 290). Niyet diğer ibadetlerde olduğu gibi itikafta da şarttır. Yalnızca camide beklemek yeterli olmaz. Kişi, "Allah rızası için şu mescidde şu kadar müddet itikâf yapmaya niyet ettim" demekle ve kalbinden geçirmekle bunu nefsine vâcib kılar. Bu niyetle mescide giren kimse abdest almak, gusletmek, abdest bozmak gibi zaruret olmadıkça mescidden ayrılmaz. Aksi takdirde itikâfı bozulur, yeniden itikâfa girmesi gerekir.

KADINLAR İTİKAFA GİREBİLİR Mİ?

Kadınlar için itikaf nasıl olur sorusu da merak edilenler arasında. Kadınlar camide itikaf yapamaz, evde ise bazı şartlarla yapılabilir. Mescid olarak kullanılan ayrı bir oda varsa burada itikafa girilebilir. Yemek yapmak, temizlik gibi ev işlerinin hiçbiri yapılmaz. Sadece ibadetle uğraşılır. Abdest gibi zaruri işleri yapmanın mahzuru olmaz. Ramazanın son on gününde olanı sünnet-i kifâyedir. Az itikâf da yapılabilir. Bir gün veya birkaç saat gibi. İtikâfa girenin oruçlu olması şarttır. Sadece Şâfiî mezhebinde oruçlu olma şartı yoktur. Diğer üç mezhepte oruçlu olmak şarttır.

İTİKAFTA SÜRE NE KADAR

Nafile olan itikaf en az 1 gün yapılmalıdır.

Ebu Yusuf en az süreyi, 1 günün yarıdan fazlası olarak belirlerken İmam Muhammed itikaf için 1 saati de yeterli bulur. (Merğinani, el-Hidaye, II, 290) Yukarıda izah edildiği şekliyle camide itikaf erkeklere mahsustur. Kadınlar ise evlerinin namaz kılmak üzere belirledikleri bir yerinde itikafta bulunabilirler (Merğinani, el-Hidaye, II, 291).

Şafii mezhebine göre ise, mescit dışında itikaf caiz değildir. Kadın, kocasından izin alarak mescitte itikaf yapar. Zira, Hz. Muhammed eşlerinin mescitte itikafa girdikleri rivayet edilmiştir. (Müslim, İtikaf, 6) Bu mezhebe göre itikaf sırasında oruçlu bulunmak da şart değildir. (Şirazi, el-Mühezzeb, I, 350; Şirbini, Muğni'l-muhtac, I, 658-662)