abdurrahman @ hotmail.com

ÖMER DUYGUN (1891-1950)

Mehmet oğlu Ömer Duygun 1891 yılında dünyaya geldi. Annesinin adı Zehra Hanım, babasının adı Karslı âlimlerden Şerif Efendi’dir. Ömer Duygun Birinci Cihan Harbinden önce tahsil yapmak için Erzurum'a gelmiş, İlk tahsiline 1900 yılında Erzurum Şeyhler Medresesi'ne girerek başlamış, burada Arabî tahsilini tamamlamaya çalışırken kendisini Darü’l Muallim mektebine kaydettirmiş mektebe devam edip 1912 yılında mezun olmuş ve ilk muallimliğine Veyis Efendi Mektebi’nde başlamıştır.
1912-1914 yılları arasında görev yaptıktan sonra 1914 yılında çıkan Birinci Cihan Harbi başlayınca askere alınmış, Erzurum işgali sırasında topçu birliğinde görevini sürdürmüş birliği höyükler tabyasına nakil olunca Ömer Duygun da aynı tabyaya gitmiştir.
Hasankale’ye giderken Deveboynu geçidinden sonra ki tabya Yukarı Höyükler olup Rus işgali başlayınca Ömer Duygun topçu olduğu halde izin almadan burada piyade olarak cepheye giderek çarpışmıştır. Bilahare yüzbaşısı onu geri getirip komutanına teslim etmiştir.
Bir ara dağılan ve bozulan ordunun moralini düzeltmek, maneviyatını yükseltmek için komutan; hafız olan Ömer Duygun'a “çabuk bir ezan oku ve tekbir al” diyor. O anda okunan ezan, getirilen tekbir sesleri orduyu tekrar bir araya getiriyor. Coşan birlik tabyaya dayanan Rus birliğini perişan ediyor. Alay komutanı Erkan harp miralayı kurmay Albay Hurrem Bey savaş sonrasında çocuğunu Ömer Duygun'a teslim ederek okumasını sağlamıştır.
Erzurum 16 Şubat 1916 yılında işgal edilince ordu ile birlikte piyade olarak Ulukışla’ya kadar giderek trenle İstanbul'a (1917) oradan vapurla İzmir'e gelip Menemen yakınında sahil birliklerinden birinde topçu subayı olarak görev almış bir müddet orada kaldıktan sonra tekrar Erzurum'a geri dönmüştür.
Erzurum'da (1919) da Mustafa Kemal Paşa'nın kongre için yaptığı çalışmalarda görev almış kendisini muallim olarak kabul ettirmiştir.
Erzurum'da ikinci çalıştığı mektep Albayrak Okulu olmuş burada Sıtkı Dursunoğlu, Cevat Dursunoğlu, Süleyman Bey, Necati Bey, Kuleli Faruk Bey ile beraber çalışmıştır. 1919 'da üçüncü çalıştığı mektep Kongre Binası’ndaki ilk mektep olmuştur. 1920 'de dördüncü mektep “Tatbikat Mektebi” olmuştur. Mektebin yeri Yukarı Mumcu mahallesindeki Kurtuluş İlköğretim Okulu olmuştur. Okulun o zamanki adı Çağlayan İlkokulu olup hocanın en son görev yeri Cumhuriyet'in ilanından sonra kurulan Cumhuriyet Mektebi olmuştur. İlerleyen yıllarda İnönü İlkokulu yapılmış, Cumhuriyet ve İnönü okulları müşterek eğitim–öğretim faaliyetlerini bir müddet beraber sürdürmüşlerdir.
Cumhuriyet Okulu ayrılınca İnönü İlkokulunda çalışır ve vazifeye giderken ani bir kalp krizi ile hayata gözlerini yumar ve 40 yıllık öğretmen olarak anılır. Bugün hocamızın adı Esat Paşa Yokuşunda bulunan Ömer Duygun İlköğretim Okuluyla yaşatılmaktadır.
Kale ve çevresinde yeni düzenlenmeler yapıldığı için Ömer Duygun İlkokulu binası Eylül 2020 yılında yıkılarak okul tarihe havale edilmiştir. Ancak Milli Eğitim Müdürlüğü Hocamızın İsmini Şükrü Paşadaki yeni yapılan okula vererek kadirşinaslığını tekrar göstermiştir.
Ruhu şad olsun.11-06-2011