633 sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, Diyanet İşleri Başkanlığı Din HizmetleriGenel Müdürlüğü’nün vazifeleri arasında “ailekadıngençlik ve toplumun diğer kesimlerine yönelik dinî konularda aydınlatma ve rehberlik yapmak” hükmüne yer verilmiştir.

Bu sebeple ve Diyanet İşleri Başkanlığınca gençlik çalışmaları kapsamında toplumun bütün kesimlerine sunulacak hizmetlere ilişkin usul ve esasları belirlemek amacıyla "Diyanet İşleri Başkanlığı Gençlik Çalışmaları Yönergesi"  hazırlanmıştır.

DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI GENÇLİK ÇALIŞMALARI YÖNERGESİ

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Yönergenin amacı Diyanet İşleri Başkanlığınca gençlik çalışmaları kapsamında toplumun bütün kesimlerine sunulacak hizmetlere ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Yönerge, toplumun bütün genç kesimlerine sunulacak Başkanlık hizmetlerini kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1) Bu Yönerge, 633 sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 1 inci ve 7 nci maddesine ve 26/02/2015 tarihli Diyanet İşleri Başkanlığı ile Gençlik ve Spor Bakanlığı arasında imzalanan işbirliği protokolüne dayanır.

Tanımlar

MADDE 4- (1) Bu Yönergede geçen;

a) Başkanlık: Diyanet İşleri Başkanlığını,

b) Başkanlık personeli: Başkanlık taşra teşkilatında görevli kadrolu, sözleşmeli, vekil ve ek ders ücreti karşılığı çalışan personeli,

c) DHYS: Din Hizmetleri Yönetim Sistemini,

ç) Diyanet Genç Gönüllü Formu: Başkanlığın gençlere yönelik hizmetlerinden faydalanmak ve gerektiğinde gönüllülük esasına dayalı olarak bu hizmetlerde fiilen görev almak üzere talepte bulunan gençler için hazırlanmış bu Yönergeye ekli bilgi formunu,

d) Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezi: Başkanlığın gençlik çalışmalarının programlı bir şekilde yürütülmesine katkı sağlamak amacıyla; nitelikleri Başkanlıkça belirlenmek üzere il ve ilçelerde açılan hizmet mekânlarını,

e) Diyanet öğrenci evleri ve yurtları: Başkanlık ve TDV işbirliği ile gençlere iaşe, ibate ve manevi rehberlik hizmeti verilmek üzere açılan ev ve yurtları,

f) Gençlik kampları: Gençlerin serbest zamanlarını çeşitli sosyal, kültürel, manevi ve sportif faaliyetlerle değerlendirmelerini sağlamak amacıyla özel mekânlarda Başkanlık, Gençlik ve Spor Bakanlığı, belediyeler, Sivil Toplum Kuruluşları vb. kurum ve kuruluşlarca ortaklaşa yürütülen programları,

g) Gençlik koordinatörü: İl ve ilçelerde gençlik çalışmalarını koordine etmek üzere görevlendirilen Başkanlık personelini,

ğ) Gençlik merkezleri: Gençlik ve Spor Bakanlığına ve belediyelere bağlı olarak il ve ilçelerde gençlere yönelik faaliyet yürüten merkezleri,

h) Genel Müdürlük: Din Hizmetleri Genel Müdürlüğünü,

ı) Gönüllü: Diyanet gençlik çalışmalarına isteyerek katılan kişiyi,

i) Mahalle / köy gençlik sorumlusu: Müftülük tarafından görevlendirildiği bölgede Başkanlığın gençlik çalışmalarının planlama ve koordinasyonundan sorumlu Başkanlık personelini,

j) Müftülük: İl ve ilçe müftülüklerini,

k) Okuma salonları: Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezi bünyesinde ortaöğretim, lisans ve lisansüstü öğrencilerine yönelik belirli bir çalışma planı çerçevesinde faaliyette bulunmak üzere açılan özel mekânları,

l) Okul temsilcisi: Diyanet gençlik çalışmalarına katılan genç gönüllüler arasından; üniversite, lise ve ortaokul seviyesinde öğrenim görmekte olup bulunduğu yerde Diyanet gençlik çalışmalarının yürütülmesine yardımcı olan kişiyi,

m) Öğrenci yurtları: Kredi ve Yurtlar Kurumuna ve Milli Eğitim Bakanlığına bağlı olarak faaliyet gösteren öğrenci yurtlarını,

n) TDV: Türkiye Diyanet Vakfını,

o) Üniversite Akademi Programı: Üniversite öğrencilerinin sosyo-kültürel yaşamlarına ve akademik başarılarına katkı sağlamak amacıyla Diyanet okuma salonları çerçevesinde yürütülen özel nitelikli programları,ifade eder.

Temel yaklaşımlar ve metodoloji

MADDE 5- (1) Gençlerin; bilgi, ahlak, erdem, estetik, ruh güzelliği ve merhamet duygusuyla yetişmelerine, milletimizi bir araya getiren değerlerin, insani haslet ve faziletlerin nesilden nesle aktarılarak üretilmesine katkı sağlayacak; toplumun geleceğe umutla bakabilmesi için insani erdemlerle donatılmış, her yönden iyi yetişmiş, ruhen ve bedenen dinamik bir gençliğe sahip olmasını temin edecek bir yaklaşım benimsenir.

(2) Başkanlık personeli tarafından bu Yönerge kapsamında yürütülecek her türlü manevi rehberlik ve din hizmeti, talep doğrultusunda ve tamamen gönüllülük esasına göre sunulurken aşağıdaki esaslar uygulanır.

a) Gençlerin sorumluluk sahibi olması, yeteneklerini geliştirmeleri, bilgiye, sanata ve güzel olan her şeye ilgilerinin canlı tutulması ve gönüllerinin sevgi, şefkat ve merhamet hisleri ile yoğrulması için inanç ve ibadetin onların ruh sağlığında oluşturacağı olumlu etkiler göz önünde bulundurulur.

b) Çalışma Programlarında eğitsel bir süreç takip edilir. Gençlere rol-model olma ve rehberlik yapma esas alınır.

c) Sosyo-kültürel etkinliklerde ve gençler için oluşturulmuş ortamlarda onlarla nitelikli zaman geçirmek hedeflenir.

ç) Alana yönelik etkili ve verimli çalışma yapabilmek için gençlerin ailesi ve okul idarecileri ile irtibat halinde olunur, ilgili süreçlere onların da dâhil olması sağlanır. d) Yapılacak çalışma programlarında gerekli gruplandırmalar ve tasnifat yapılır. Genel esaslar

MADDE 6- (1) Diyanet gençlik çalışmaları aşağıda belirlenen ilkeler çerçevesinde yürütülür.

a) Kurumlar arası işbirliği ve koordinasyon ile hiçbir genci dışarıda bırakmadan toplumun bütün kesimlerine hizmet götürülmesi amaçlanır.

b) Başkanlığın gençlere yönelik bütün çalışmalarında gençler açısından gönüllülük esas alınır.

c) Gençlik hizmetlerinde görev alan personel Başkanlık ve müftülüklerce periyodik olarak eğitim programlarına tabi tutulur. ç) Gerek Başkanlık gerekse diğer kurum personeli ile ilişkiler her aşamada karşılıklı saygı ve güven esasına dayalı olarak yürütülür.

d) Genç kitleler ile iletişimi sağlayacak sistematik ve dinamik bir teşkilat yapısının oluşturulması hedeflenir.

e) Genç kitlelerle iletişimi sağlamak için sosyal medya vb. alanlardan faydalanılır, ortak bir iletişim ağı oluşturulur.

f) Gençlerin vatan, millet, ezan, bayrak gibi milli ve manevi değerler doğrultusunda; sosyal ve akademik gelişimlerine katkı sağlamak üzere eğitsel materyaller geliştirilir. Müftülüğün görevleri

MADDE 7- (1) Diyanet gençlik çalışmaları ile ilgili iş ve işlemler, müftülük tarafından yürütülür. Bu çerçevede Müftülük;

a) Gençliğe yönelik hizmetlerin sistematik bir şekilde gerçekleştirilmesi için bu çalışmaları gençlik koordinatörü aracılığı ile yürütür; bunun için, ihtiyaç nispetinde nitelikli personel görevlendirir.

b) Gençlik çalışmalarında aktif olarak görev alma hususunda her aşamada, personeli teşvik eder.

c) Gençlik hizmetleri ile ilgili yapılacak çalışma, toplantı, ziyaret vb. durumlarda personel için gerekli kolaylığı sağlar, imkân ve alan oluşturur.

ç) Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezlerinin ve okuma salonlarının Başkanlıkça belirlenen kriterlere uygun olarak açılmasını ve gençler için işlevsel hale getirilmesini temin eder.

d) Gençlik çalışmalarında ilgili kurum, kuruluş ve sivil toplum kuruluşları ile iletişim ve işbirliğini sağlar.

e) Gençlik çalışmalarının etkin ve verimli bir şekilde yerine getirilebilmesi için rehberlik yapar ve yapılan hizmetleri denetler.

Çalışma programı

MADDE 8- (1) Başkanlık tarafından alana özgü, müfredatlı çalışma programları hazırlanır. Müftülükler tarafından yerel şartlar göz önünde bulundurularak hazırlanacak çalışma programlarında, Başkanlığın genel çalışma programları esas alınır.

(2) Çalışma programları kapsamında yapılan çalışmalar aylık ve yıllık olarak rapor haline getirilir.

Gençlik koordinatörü

MADDE 9- (1) İllerde görev yapacak gençlik koordinatörleri, müftülüklerin görüşü alınarak Genel Müdürlükçe; ilçelerde görev yapacak gençlik koordinatörleri ise ilçe müftüsünün teklifi, il müftüsünün tensibi ile Valilikçe görevlendirilir.

(2) Görevlendirilecek personelin öncelikle gençlik çalışmalarına yatkın, gençlerle iletişimde başarılı, yetenekli; bilgi ve donanım açısından gençlerle uyumlu olması gözetilir.

(3) İlde görevlendirilen koordinatörler, il müftüsü veya il müftüsünün uygun göreceği müftü yardımcısına; ilçede görevlendirilenler ise ilçe müftüsüne bağlı olarak çalışırlar. Gençlik koordinatörünün görevleri

MADDE 10- (1) Gençlik koordinatörleri, gençlere yönelik Başkanlık hizmetlerinin planlanmasından, yürütülmesinden ve takibinden sorumludur.

(2) Gençlik koordinatörünün görevleri şunlardır:

a) Başkanlığın gençlere yönelik hizmetlerini, ilgili kurum ve kuruluşlarla koordinasyon halinde planlamak, yürütmek, takip etmek ve neticelendirmek.

b) Gençlere yönelik çalışmaların gerekliliği ile ilgili, toplumu bilinçlendirici ve farkındalık oluşturucu çalışmalar yürütmek.

ç) Gençlik çalışmaları kapsamında il ve ilçelerde eğitim, seminer, konferans, çalıştay, panel, kamp, toplantı vb. programları koordine etmek.

d) Belirli gün ve haftalar ile hutbe, vaaz, toplantı, konferans, dinihaber.comsohbet vb. çalışmalarda gençlik problemleri vb. konulara yer verilmesine yönelik çalışmalar yapmak.

e) Müftülükçe uygun görülmesi halinde personelin aylık toplantılarında ve hizmet içi eğitim seminerlerinde gençlik hizmetleri ile ilgili sunum yapmak.

f) Cami, Kur'an kursları, Aile ve Dini Rehberlik büroları, gençlik merkezleri, yurtlar veya müftülüğün uygun göreceği mekânlarda eğitici programlar düzenlemek.

g) Bu Yönerge kapsamında ilgili kurum, kuruluş ve sivil toplum kuruluşları ile gerçekleştirilecek ortak çalışmaların koordinesini yürütmek.

ğ) Öğrenci yurtları, gençlik merkezleri ve gençlik kamplarında Başkanlıkça manevi rehber olarak görevlendirilen personel ve ilgili kurumlar ile uyum içinde çalışmak.

h) İl ve ilçelerde kredi yurtlar kurumu il müdürlükleri, gençlik hizmetleri ve spor il/ilçe müdürlükleri ve milli eğitim müdürlükleri ile yapılacak ortak çalışmaları yürütmek.

ı) Bağımlılıktan kurtulmak isteyen gençlere yönelik hizmetlerde, Başkanlık bağımlılıkla mücadele hizmetleri kapsamında görevlendirilen Bağımlılıkla Mücadele koordinatörleri ile işbirliği içerisinde çalışmak.

i) Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezleri, okuma salonları, gençlik merkezleri veya müftülükçe uygun görülecek diğer mekânlarda, Diyanet gençlik sohbetleri, okuma programları, ahlak ve değerler eğitimi, genç girişimcilik ve sosyal sorumluluk faaliyetleri düzenlemek.

j) Gençlik çalışmaları kapsamında çevre faaliyetleri, umre programları, ziyaretler, geziler, sosyo-kültürel etkinlikler vb. aktiviteler organize etmek.

k) Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezleri ve okuma salonlarında öğrencilere yönelik yürütülen eğitim faaliyetleri ile üniversite akademi programlarının işleyişini takip etmek.

l) Öğrenci yurtları ve gençlik merkezlerinde manevi rehberler aracılığı ile yürütülen hizmetleri koordine etmek.

m) Mahalle / köy gençlik sorumlularının çalışmalarını koordine etmek.

n) Çalışan gençlere yönelik programlar düzenlenmesini sağlamak.

o) Yetenekli gençleri ulusal ve uluslararası müsabakalara teşvik etmek, katılmaları yönünde gerekli desteği sağlamak.

ö) Gençlere okuma alışkanlığı kazandırmak amacıyla okuma grupları oluşturulmasını sağlamak ve gençlerin kitap okuma ve analiz yeteneklerini geliştirmek.

p) Kur’an kursu öğrencilerinin sosyal ve sportif aktivitelere katılımını teşvik edecek çalışmalar yürütmek.

r) Gençlerin sosyal sorumluluk bilinçlerinin geliştirilmesi amacıyla fidan dikme, su kaynaklarının korunması, atık pil, atık kağıt, temizlik, israfı önleme vb. sosyal hayat yönelik kampanyalar düzenlemek veya düzenlenen kampanyalara katkı sağlamak.

s) Diyanet Genç Gönüllü Formunu doldurarak Başkanlık gençlik çalışmalarıyla tanışan genç gönüllü sayısını artırma hususunda belirlenen hedefleri gerçekleştirmeye yönelik çalışmalar yapmak.

ş) Gençlik çalışmaları ile ilgilenen diğer Başkanlık personeliyle koordinasyon halinde çalışmak.

t) Gençlik çalışmaları konusunda mahallinde yürütülecek çalışma programları ve projeler geliştirmek.

u) Diyanet öğrenci evleri ve yurtlarında barınan öğrencilere yönelik düzenlenecek eğitici, sosyo-kültürel etkinlikleri koordine etmek.

ü) Diyanet genç gönüllüleri arasından üniversite, fakülte ve okullarda, okul temsilcisi belirlemek. Belirlenen temsilciler aracılığı ile yürütülecek çalışmaları koordine etmek. v) Gençlere yönelik yürütülen hizmet ve çalışmaları her ayın ikinci haftasının son gününe kadar; bir önceki yıla ait raporlar ile yeni yıla ait planları ise her yıl ocak ayı sonuna kadar hazırlayarak DHYS’ye işlemek.

Okullarda yürütülecek gençlik hizmetleri

MADDE 11- (1) Üniversite, lise ve ortaokul düzeyinde gerçekleştirilecek gençlik çalışmaları aşağıdaki ilkeler çerçevesinde yürütülür.

a) Çalışmalar, okul idarecileri ve öğretmenler ile etkin bir işbirliği halinde gerçekleştirilir.

b) Gençlik çalışmalarının yaygınlaştırılabilmesi ve daha etkin hale getirilmesi amacıyla okullara göre planlamalar yapılır.

c) Okulların yoğun olduğu mahallerde gençlik çalışmalarının yürütülebileceği, gençler için cazibe merkezi olacak Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezleri ve okuma salonları açılmasına veya gençlik merkezi vb. mekânların kullanılmasına yönelik çalışmalar yapılır.

ç) Okullar periyodik aralıklarla ziyaret edilir. Okul ziyaretlerinde sadece konferans tarzı etkinliklerle yetinilmez. Düzenli ve sistematik programlar aracılığıyla gençlerle iletişime geçebilmenin imkânı oluşturulur.

d) Okullarda Diyanet çalışmalarını koordine etmek amacıyla genç gönüllüler arasından temsilciler belirlenir.

e) Okul temsilcileri ve sınıf temsilcileri ile periyodik değerlendirme toplantıları gerçekleştirilir.

Gençlik sohbetleri

MADDE 12- (1) Gençlerle birebir iletişimin hedeflendiği gençlik sohbetlerinde aşağıdaki hususlara riayet edilir.

a) Sohbetler gençlerin durumuna; ihtiyaç ve beklentilerine göre planlanır, uzun tutulmamasına özen gösterilir.

b) Sohbetlerin duygusal zekâsını aktif kullanabilen, gençlerle iletişimi güçlü, alanında yetkin kişilerce verilmesine gayret gösterilir.

c) Sohbetlerde ağırlıklı olarak takrir metodu kullanmaktan kaçınılır. Dinleme, anlama ve anlamlandırma metotlarına ağırlık verilir. Katılımcıların aktif olmasına, konuşulanları yorumlayıp tahlil edebilmesine imkân verilir. Kolaylaştırıcı, cesaret ve güven verici bir dil kullanılır.

ç) Sorulara verilecek cevaplarda kullanılacak ifadelerin doyurucu olmasına dikkat edilir, gereğinden fazla konuşulmaz.

d) Muhatabın durumu dikkate alınarak kişinin ihtiyacı ve beklentisi doğrultusunda, sonuca birlikte ulaşılmaya çalışılır.

e) Kesin ifadelerden ve muhatabı incitebilecek tutum ve davranışlardan uzak durulur. Samimi, açık ve anlaşılır bir dil kullanılır. Mümkün oldukça tek kelimelik cevaplar vermekten kaçınılır.

Mahalle ve köylerde yürütülecek gençlik çalışmaları

MADDE 13- (1) Şehirde yaşadığı halde okul süreçlerinin dışında kalmış gençlik ile kırsal alanda ikamet eden gençlik kitlesine yönelik çalışmalar, mahallelerde veya köyde görev yapan diğer personelin katılımı ile mahalle/köy gençlik sorumluları tarafından aşağıdaki esaslar dikkate alınarak yürütülür.

a) Mahallelerde ve köyde yürütülecek gençlik çalışmaları, Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezi / okuma salonu veya cami merkezli olarak ele alınır.

b) Camilerin uygun bölümleri gençlerin namaz vakitleri dışında da bir araya gelebilecek ve gençlik çalışması yürütülebilecek şekilde düzenlenir.

c) Mahallelerde ve köylerdeki gençlik çalışmaları, gençlik koordinatörünün koordinesinde yürütülür.

ç) Söz konusu çalışmalar yürütülürken müftülük, belediye, Gençlik ve Spor müdürlükleri vb. kurum ve kuruluşların kullanılmayan mekânları tercih edilir.

(2) Mahalle/köy gençlik sorumluları müftülükçe belirlenir.

Diyanet gençlik çalışmaları merkezlerinde ve okuma salonlarında yürütülecek gençlik hizmetleri

MADDE 14- (1) Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezlerinde ve okuma salonlarında gerçekleştirilecek çalışmalar aşağıdaki ilkeler doğrultusunda yürütülür:

a) Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezleri ve okuma salonları Başkanlıkça belirlenecek kriterlere uygun olarak açılır.

b) Yerleşim merkezleri ve okul çevresine yakın mekânlar tercih edilir.

c) Açılan mekânlar mümkün olduğunca gençler için bir cazibe merkezi haline dönüştürülür ve çok yönlü işlevsel bir hale getirilir.

ç) Genel gençlik çalışmalarının yanında özellikle imam hatip öğrencilerine yönelik Başkanlıkça hazırlanacak özel müfredatlar ve üniversite akademi programları, okuma salonlarında icra edilir. Bu kategoride yürütülen çalışmalara katılan öğrencilerin TDV ve şubelerinin burs ve eğitim yardımları imkânlarından faydalanması sağlanır.

d) Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezlerinin gençlerin ders ve sohbet saatleri dışında da uğrayabilecekleri mekânlar olmaları, yerel şartlar dikkate alınarak her gün açık tutulmaları sağlanır.

e) Diyanet Gençlik Çalışmaları Merkezlerinde ihtiyaç nispetinde personel görevlendirilmesi ve istihdamı Müftülüklerce gerçekleştirilir.

Öğrenci yurtlarında, gençlik merkezlerinde ve gençlik kamplarında yürütülecek gençlik hizmetleri

MADDE 15- (1) Kredi Yurtlar Kurumuna bağlı yurtlar başta olmak üzere öğrenci yurtlarında barınan öğrenciler, gençlik merkezlerinden hizmet alan öğrenciler ve gençlik kamplarına katılan öğrencilere dini danışmanlık ve manevi rehberlik yapmak üzere Başkanlıkça personel görevlendirilir.

(2) Kredi Yurtlar Kurumuna bağlı yurtlar başta olmak üzere öğrenci yurtlarında, gençlik merkezleri ve gençlik kamplarında yürütülecek çalışmalar ile buralarda görevlendirilen personelin çalışma şartları, bu Yönergede yer alan hükümler, dinihaber.com Başkanlığımız ile Gençlik ve Spor Bakanlığı arasında yapılan 26/02/2015 tarihli Protokol ve konuyla alakalı diğer Başkanlık talimatları ile belirlenir.

Diyanet öğrenci yurtları ve öğrenci evleri

MADDE 16- (1) Başkanlık ile işbirliği içerisinde TDV tarafından açılan öğrenci yurtları ve öğrenci evlerinde kalan öğrencilere sunulacak manevi rehberliğe dair müfredat Başkanlıkça belirlenir ve TDV eğitim koordinatörleri ile işbirliği içerisinde gençlik koordinatörü ve ev sorumlusu personelin gözetiminde yürütülür.

Yürürlük

MADDE 17- (1) Bu Yönerge, onaylandığı tarihte yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 18- (1) Bu Yönerge hükümlerini Diyanet İşleri Başkanı yürütür.